Stwardnienie rozsiane 5/5 (1)

Jakie są jego objawy i powikłania?

© Depositphotos.com

Czym jest stwardnienie rozsiane?

Stwardnienie rozsiane to schorzenie będące zaburzeniem autoimmunologicznym (skrótowo określa się je jako SM, od łacińskiej nazwy „sclerosis multiplex”). Układ odpornościowy chorego atakuje mózg, rdzeń kręgowy oraz komórki nerwowe. Powoduje to ich demielinizację, czyli uszkodzenie okrywających je osłonek mielinowych.
Osłonki te można porównać do izolacji otaczającej przewody elektryczne. Gdy zostaną zniszczone, przemieszczający się wzdłuż komórek nerwowych sygnał może być spowolniony lub zniekształcony. Powoduje to zaburzenia w komunikacji w obrębie układu nerwowego.

Objawy stwardnienia rozsianego

  • Zaburzenia widzenia, niekiedy utrata wzroku
  • Zawroty głowy
  • Zaburzenia mowy
  • Drętwienie, osłabienie a nawet paraliż kończyn (najczęściej po jednej stronie ciała)
  • Dyskomfort w trakcie wykonywania ruchów szyi, zwłaszcza przy zginaniu karku do przodu (uczucie podobne do rażenia prądem)
  • Nietrzymanie moczu lub niemożność wypróżnienia
  • Spastyczność i bolesne skurcze mięśni

Rodzaje stwardnienia rozsianego

Można wyróżnić cztery rodzaje stwardnienia rozsianego:

  • Postać rzutowo-remisyjna
    To najczęściej rozpoznawana postać stwardnienia rozsianego. Objawy pod wpływem leczenia ulegają złagodzeniu, a następnie zupełnie ustępują. Okres przejściowy pomiędzy atakami choroby może trwać od kilku tygodni do nawet kilku lat.
  • Postać wtórnie postępująca
    Problemy spowodowane atakiem choroby nie znikają w trakcie remisji i powodują trwałe upośledzenie sprawności. Ta postać schorzenia ujawnia się u 65% osób, które przez kilkanaście lat cierpiały na rzutowo-remisyjne stwardnienie rozsiane 1. Ma związek z nieodwracalnymi uszkodzeniami komórek nerwowych.
  • Postać pierwotnie postępująca
    Jest to najrzadziej rozpoznawana postać choroby. Początkowym objawem stwardnienia rozsianego w tej postaci jest zazwyczaj osłabienie mięśni nóg lub trudności z chodzeniem. Ta postać choroby nie dzieli się na fazy ataków oraz remisji. Objawy postępują, prowadząc do coraz większej niepełnosprawności.
  • Postać postępująco-nawracająca. Występuje, kiedy cierpiący na stwardnienie rozsiane doświadcza eskalacji objawów wraz z kolejnymi atakami choroby, a epizody remisji pojawiają się sporadycznie.

Czynniki stwardnienia rozsianego

Dokładna przyczyna wystąpienia stwardnienia rozsianego nie została jeszcze odkryta. Istnieje wiele teorii na temat czynników, które powodują wzrost ryzyka. Należą do nich niedobory witaminy D, infekcje, a nawet zbyt duże spożycie soli.

W grupie największego ryzyka znajdują się osoby młode, pomiędzy 15. a 45. rokiem życia. Średni wiek w momencie rozpoznania choroby wynosi około 30 lat. Na stwardnienie rozsiane cierpi około 2,3 miliona ludzi na całym świecie 2. Kobiety doświadczają tego schorzenia dwukrotnie częściej. Szczególnie narażone na zachorowanie są osoby, które przebyły udar mózgu, choroby serca lub cierpią na cukrzycę.

Możliwe powikłania stwardnienia rozsianego

  • Sztywność lub skurcze mięśni
  • Paraliż (zazwyczaj kończyn dolnych)
  • Problemy z pęcherzem moczowym i jelitami
  • Zaburzenia funkcji seksualnych
  • Zmiany psychiczne, w tym roztargnienie oraz częste zmiany nastrojów
  • Depresja
  • Padaczka

Rozpoznanie stwardnienia rozsianego

W rozpoznaniu stwardnienia rozsianego niezwykle istotna jest wnikliwa analiza historii choroby pacjenta. Często objawy występują pojedynczo i są odsunięte od siebie w czasie. Diagnostyka polega więc na wykonaniu szeregu badań mających wykluczyć inne możliwe schorzenia, wywołujące podobne symptomy.
Lekarz podejrzewający wystąpienie stwardnienia rozsianego, prawdopodobnie zaleci wykonanie rezonansu magnetycznego. Badanie to jest w stanie pomóc w wykryciu uszkodzeń poszczególnych elementów układu nerwowego.
Badaniem zalecanym przy stwardnieniu rozsianym bywa również nakłucie lędźwiowe. Wykonuje się je w celu pobrania próbki płynu mózgowo-rdzeniowego. Jego analiza może wykazać zaburzenia białych krwinek lub przeciwciał, co może mieć związek ze stwardnieniem rozsianym.

Leczenie stwardnienia rozsianego

Nie ma leków na stwardnienie rozsiane, jednak odpowiednia terapia pomaga modyfikować przebieg choroby oraz łagodzi objawy. Celem leczenia jest odsunięcie ataków w czasie, spowolnienie postępowania choroby oraz zmniejszanie ryzyka wystąpienia długotrwałej niepełnosprawności. Często zaleca się także fizykoterapię. Rehabilitacja w stwardnieniu rozsianym pomaga złagodzić napięcie i bóle mięśniowe. Dieta w stwardnieniu rozsianym również jest elementem terapii, który może poprawić ogólny stan chorego.

Zapobieganie stwardnieniu rozsianemu

Z uwagi na fakt, że wyraźne przyczyny występowania stwardnienia rozsianego wciąż nie zostały jeszcze odkryte, nie istnieje sprawdzony sposób zabezpieczenia się przed tą chorobą. Naukowcy intensywnie pracują nad rozwiązaniem tego problemu, a także nad wynalezieniem lekarstwa, które skutecznie eliminowałoby ataki choroby.

 

http://www.wroclaw.ptsr.org.pl
http://www.msif.org/wp-content/uploads/2014/09/Atlas-of-MS.pdf

Oceń artykuł:

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Komentarze