wpisz szukaną frazę

Tężyczka – choroba, która nie daje objawów
Objawy chorób

Tężyczka – choroba, która nie daje objawów

Share

 Drętwienie okolicy ust, hiperwentylacja, uczucie narastającego niepokoju, kołatanie serca – czy to pierwsze objawy tężyczki? Co powinno nas zaniepokoić i dlaczego tak trudno o jednoznaczne rozpoznanie objawów tej choroby?Choroba bezobjawowa

Co to jest tężyczka i jakie są jej objawy?

Tężyczka – kojarzona najczęściej tylko z charakterystycznymi skurczami mięśni – jest tak naprawdę zespołem różnorodnych dolegliwości i objawów. Do najważniejszych zalicza się tzw. nadpobudliwość nerwowo-mięśniową. Łagodne objawy, wskazujące zazwyczaj na początkowe stadium choroby, to m.in.: mrowienie palców dłoni i stóp, uczucie braku tchu, wzmożona męczliwość, drętwienie skóry wokół ust. Dolegliwościom towarzyszy bardzo często narastający niepokój i hiperwentylacja, które dodatkowo wzmagają objawy choroby[1,2].

Podczas ataku tężyczki narastające mrowienie okolic ust, języka i kończyn przeradza się stopniowo w silne skurcze, skutkujące m.in. wygięciem palców dłoni i stóp. „Ręka położnika” – czyli charakterystyczne ułożenie skurczonych palców dłoni – to jeden z najbardziej rozpoznawalnych objawów tężyczki[1]. Groźne objawy, świadczące o zaawansowanym stadium choroby i wymagające natychmiastowego wezwania pogotowia ratunkowego to: drgawki, zaburzenia rytmu serca, utrata przytomności oraz skurcze mięśni gardła i przełyku, które mogą uniemożliwiać oddychanie[3].
 

Na czym polega różnica pomiędzy tężyczką jawną a utajoną?

Ze względu na charakterystyczne objawy (skurcze mięśni), tężyczka jawna jest stosunkowo łatwa do zdiagnozowania. Tężyczka utajona (spazmofilia) może z kolei przez długi okres czasu przebiegać bezobjawowo a jej wykrycie odbywa się zazwyczaj przypadkowo. W razie podejrzenia drugiego typu choroby, lekarz może ją łatwo potwierdzić m.in. dzięki właściwemu rozpoznaniu specyficznych objawów neurologicznych[1,3]:

  • objaw Chvostka – gwałtowny skurcz mięśni twarzy jako reakcja na uderzenie młoteczkiem w mięsień żwacza,
  • objaw Trousseau – skurcz i zgięcie palców dłoni („ręka położnika”), będące samoistnym objawem choroby lub wywołane podczas wykonywania tzw. próby tężyczkowej EMG w celu potwierdzenia diagnozy,
  • objaw Lusta – odruchowe zgięcie stopy w reakcji na uderzenie (opukiwanie) okolicy kości strzałkowej.

 

Jakie są przyczyny choroby?

Przyczyny choroby są złożone a we wczesnym stadium trudne do wykrycia. Tężyczka bywa zazwyczaj skutkiem zaburzeń gospodarki elektrolitowej i niedoboru jednego z trzech pierwiastków: wapnia, magnezu, potasu[1]. Zbyt niskie stężenie wapnia, czyli hipokalcemia[3] może być konsekwencją wybiórczej diety, niedoboru witaminy D lub zaburzeń wchłaniania pierwiastka z krwiobiegu[1,2]. Niedostatek magnezu to efekt zaburzonego wchłaniania lub skutek zwiększonego zapotrzebowaniem organizmu na ten pierwiastek (np. w trakcie ciąży). Tężyczce często towarzyszy także obniżenie poziomu potasu. Objawy tężyczki mogą się też wzmagać na skutek hiperwentylacji i zasadowicy[1].

Co istotne, atakami tężyczki są zagrożone osoby, cierpiące na niedoczynność przytarczyc. Objawy występują zarówno u osób, dotkniętych chorobą o podłożu genetycznym, jak i u pacjentów z niedoczynnością, będącą np. skutkiem operacji chirurgicznego usunięcia przytarczyc[2].
 

Niełatwe rozpoznanie objawów

Na czym polega trudność z rozpoznaniem tężyczki utajonej? Wczesne stadium choroby przebiega zazwyczaj łagodnie. Niskie stężenie wapnia we krwi – czyli jedna z głównych przyczyn tężyczki – nawet jeśli jest przewlekłe, może przez długi okres czasu pozostać niezauważone[3].

Pierwsze, stosunkowo łagodne objawy, takie jak np. duszność, kołatanie serca, wzmożona nerwowość czy lekkie mrowienie kończyn – bywają też przypisywane innym dolegliwościom. Ponadto, objawy zaawansowanego stadium choroby – dreszcze, drgawki, utrata przytomności – są bardzo często mylone z objawami padaczkowymi[1]. Objawy najszybciej rozpoznawalne, czyli  narastające skurcze palców kończyn, drętwienie języka i skurcze mięśni krtani, towarzyszą atakowi tężyczki i wymagają natychmiastowej interwencji lekarza.
 

Profilaktyka i leczenie tężyczki

Najważniejsza broń przeciwko tężyczce to codzienna profilaktyka, opierająca się na diecie bogatej w: wapń (mleko, przetwory mleczne, warzywa strączkowe), witaminę D (ryby morskie, jajka), magnez (kasze, kakao, orzechy) i potas (soja, fasola, pietruszka). Nasz jadłospis powinien być zawsze urozmaicony, bogaty w witaminy i cenne składniki mineralne. W przypadku podejrzenia niedoborów wapnia, lekarz może zalecić suplementację i zmianę diety. Leczenie tężyczki jawnej – jeśli już doszło do ataku – odbywa się zawsze w warunkach szpitalnych i polega na dożylnym podaniu wapnia. Wlew należy powtarzać także w przypadku powracających napadów choroby[1,3].

Źródła:

1. Gryglas A, Dudkowiak R, Śmigiel R. Tężyczka jako częsta przyczyna konsultacji na ostrym dyżurze – etiologia, objawy chorobowe i leczenie. Przegląd Lekarski. 2015;72(1):20-24
2. Jakubas-Kwiatkowska W, Błachowicz A, Franek E. Hipokalcemia w praktyce klinicznej — przyczyny, objawy i leczenie. Choroby Serca i Naczyń. 2005:2(4):232–237
3. Drabczyk R. Hipokalcemia. https://www.mp.pl/pacjent/choroby/176020,hipokalcemia Dostęp: 24.03.2018

O adamed.expert

adamed.expert to serwis poświęcony zdrowemu stylowi życia. Przygotowaliśmy dla Ciebie liczne porady zdrowotne, żywieniowe oraz wiele innych informacji, które wykorzystane na co dzień pozwolą Ci zadbać o zdrowie swoje i najbliższych. Na naszym portalu znajdziesz również aktualności ze świata medycyny i farmaceutyki, które pozwolą Ci na bieżąco śledzić nowinki prozdrowotne wpływające na jakość Twojego życia i zdrowia. Tematy poruszane w naszym serwisie to przede wszystkim codzienne dolegliwości z zakresu m. in.: kardiologii, alergologii, ginekologii, endokrynologii oraz wielu innych dziedzin medycyny.

Dzięki informacjom, które pozyskasz na adamed.expert poznasz metody radzenia sobie z najczęstszymi dolegliwościami oraz sposoby na wyeliminowanie codziennych dolegliwości jak np. czkawka.

Warto jednak pamiętać, iż porady, które znajdziesz na naszym portalu, nie zastąpią wizyty u lekarza specjalisty i jeśli dolegliwości nie mijają, warto skonsultować z lekarzem wszelkie nieprawidłowości w funkcjonowaniu Twojego organizmu i niepokojące objawy.

Artykuły zamieszczone w serwisie pozwolą łatwiej zinterpretować wyniki badań lub dowiedzieć się, jaki lekarz pomoże w leczeniu występujących dolegliwości i chorób. Znajdziesz u nas również wiele porad żywieniowych, ułatwiających prowadzenie zdrowego trybu życia, wskazówki dotyczące działania produktów spożywczych, w tym informacje po które warto sięgnąć, a których lepiej unikać; porady dla kobiet w ciąży oraz świeżo upieczonych mam, dla dzieci w wieku szkolnym, młodzieży, dorosłych, a także seniorów.
Adamed.expert to serwis kierowany do ludzi w każdym wieku! Porusza tematy istotne dla każdego z nas, na każdym etapie życia – od przygotowania organizmu do ciąży po porady dla seniorów. Zapoznaj się z naszymi artykułami i poradami! Udanej lektury!