wpisz szukaną frazę

Gorączka reumatyczna – objawy i leczenie
Objawy chorób

Gorączka reumatyczna – objawy i leczenie

Gorączka reumatyczna – objawy i leczenie
Podziel się

Gorączka reumatyczna należy do grupy chorób autoimmunologicznych; u jej podstaw leży nadmierna odpowiedź immunologiczna na zakażenie paciorkowcem β-hemolizującym grupy A (PBHA). Reakcja ta jest skierowana przeciw epitopom (determinantom antygenowym), czyli częściom antygenu, które bezpośrednio łączą się z przeciwciałami lub receptorami limfocytów, a budową przypominają białka obecne np. w sercu, skórze, błonie maziowej i podwzgórzu. Gorączka reumatyczna – objawy i leczenie

Schorzenie może prowadzić do uszkodzeń wielonarządowych (głównie serca, stawów i ośrodkowego układu nerwowego). Zwykle gorączka reumatyczna jest powikłaniem nieleczonej anginy paciorkowcowej. Uważa się, że choroba może rozwijać się u osób ze szczególną predyspozycją genetyczną[1][2][3].

Gorączka reumatyczna – przebieg i obraz kliniczny

Pierwsze objawy gorączki reumatycznej rozwijają się zwykle ok. 3 tygodnie po zachorowaniu na anginę. Na obraz kliniczny choroby składają się objawy paciorkowcowego zapalenia gardła i gorączki reumatycznej.1,2

Do typowych dolegliwości związanych z anginą należą gorączka, silny ból gardła (w niektórych przypadkach z dysfagią), bóle głowy, tkliwość i bolesność węzłów chłonnych w części przedniej szyi. Nie występuje nieżyt nosa, kaszel i chrypka[1].

U co trzeciego chorego gorączka reumatyczna (jako następstwo anginy) ma łagodny przebieg[1]. Do podstawowych objawów gorączki reumatycznej zalicza się gorączkę, stan zapalny stawów, zapalenie serca, pląsawicę Sydenhama i zmiany skórne[1][2].

Typowe objawy gorączki reumatycznej

Zapalenie dużych stawów (zawsze asymetryczne) obserwuje się aż u 75 proc. pacjentów. Charakteryzuje się występowaniem silnych dolegliwości bólowych, obrzęku, tkliwości i zaczerwienienia skóry. Stan zapalny zajmuje duże stawy (m.in. kolan, barków lub bioder). Nieleczony utrzymuje się ok. 2-3 tygodnie i nie prowadzi do trwałych uszkodzeń stawów[1][2].

Zapalenie serca dotyka od 40 do 60 proc. pacjentów z gorączką reumatyczną. Może zająć wsierdzie, mięsień sercowy i osierdzie. Często nie daje żadnych dolegliwości; czasem objawia się nierówną bądź przyspieszoną akcją serca, uczuciem duszności, bólem w klatce piersiowej, obrzękami kończyn dolnych (głównie kostek i łydek)[1][2].

Pląsawica Sydenhama to dolegliwość, na którą cierpi od 5 do 20 proc. chorych; charakteryzuje się występowaniem mimowolnych ruchów – przede wszystkim mięśni twarzy i kończyn, a także osłabieniem i chwiejnością emocjonalną. Pląsawica ujawnia się najczęściej po 1-7 miesiącach od zakażenia paciorkowcowego i może stanowić jedyny objaw gorączki reumatycznej. Po 1-2 tygodniu ustępuje bez leczenia (nie pozostawia śladów)[1][2].

W przebiegu gorączki reumatycznej pojawiają się również zmiany skórne: rumień brzeżny (dotyczy ok. 5 proc. pacjentów) i guzki podskórne (u mniej niż 3 proc. chorych). Rumień brzeżny przyjmuje postać obrączkowych zaczerwienień – głównie na tułowiu, ramionach i udach. Ustępuje po kilku miesiącach i nie pozostawia śladów. Guzki podskórne Meyneta należą do rzadkich objawów gorączki reumatycznej – to drobne, niebolesne guzki w kolorze skóry, które obserwuje się na powierzchniach wyprostnych stawów łokciowych i kolanowych. Występują przede wszystkim u pacjentów z zapaleniem serca; zanikają w ciągu 2 miesięcy[1][2].

Gorączka reumatyczna – leczenie i profilaktyka pierwotna

Chorzy z podejrzeniem gorączki reumatycznej najczęściej wymagają hospitalizacji. W leczeniu stosuje się kwas acetylosalicylowy, w ciężkich przypadkach zapalenia serca podaje się glikokortykosteroidy. Ryzyko zajęcia serca można istotnie zredukować za pomocą antybiotykoterapii rozpoczętej w ciągu 10 dni od wystąpienia objawów zapalenia gardła[2].

Profilaktyka pierwotna gorączki reumatycznej polega na skutecznym leczeniu anginy paciorkowcowej, czyli antybiotykoterapii i leczeniu objawowym. Leczenie objawowe obejmuje odpoczynek w łóżku i przyjmowanie dużej ilości płynów (zwłaszcza w przypadku gorączki). Ból i gorączkę zwalczać można za pomocą paracetamolu (tę substancję czynną zawiera Cefalgin) lub niesteroidowych leków przeciwzapalnych. Stosuje się również preparaty do ssania o miejscowym działaniu przeciwbólowym i przeciwzapalnym[2][4][5].

Komu grozi gorączka reumatyczna?

Na gorączkę reumatyczną najczęściej chorują dzieci między 6.a 15. rokiem życia. W krajach rozwiniętych na schorzenie rocznie zapada ok. 5 osób na milion mieszkańców (poniżej 30. roku życia). Ryzyko zachorowania rośnie po wielokrotnym chorowaniu na anginę[1].

Źródła:
1. Tuszkiewicz-Misztal E. Gorączka reumatyczna. https://pediatria.mp.pl/choroby/152367,goraczka-reumatyczna Data dostępu: 25.11.2017
2. Gorączka reumatyczna. https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.2.14 Data dostępu: 25.11.2017
3. Rutkowska-Sak L., Szczygielska I., Hernik E. et al. Gorączka reumatyczna – wczoraj i dziś. Postępy Nauk Medycznych. 2011;2:39-43
4. Ostre zapalenie gardła i migdałków (angina). https://www.mp.pl/interna/chapter/B16.II.3.3.#73830 Data dostępu: 25.11.2017
5. Cefalgin – tabletki. https://bazalekow.mp.pl/lek/28975,Cefalgin-tabletki Data dostępu: 25.11.2017

Zostaw komentarz

Your email address will not be published. Required fields are marked *