wpisz szukaną frazę

Zespół nadreaktywnego pęcherza – co to jest pęcherz neurogenny?
Choroby układu moczowego Objawy chorób

Zespół nadreaktywnego pęcherza – co to jest pęcherz neurogenny?

Zespół nadreaktywnego pęcherza – co to jest pęcherz neurogenny?
Podziel się

Zespół nadreaktywnego pęcherza to dość częsta patologia, dotycząca wielu milionów pacjentów na świecie. Polega na częstym odczuwaniu parcia na mocz, co wiąże się z częstym oddawaniem jego niewielkich ilości, także w sposób niekontrolowany. Istnieje jednak coraz więcej metod leczenia tych przykrych dolegliwości.Zespół nadreaktywnego pęcherza – co to jest pęcherz neurogenny?

Przyczyny zespołu nadreaktywnego pęcherza

Główną przyczyną wystąpienia zespołu pęcherza nadreaktywnego są zaburzenia funkcjonowania nerwów, odpowiadających za pracę mięśni budujących ściany pęcherza, a także zwieracza i wypieracza. Najważniejszym czynnikiem prowadzącym do ich osłabienia jest po prostu wiek pacjenta. Im osoba starsza, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia u niej nadreaktywności. Zależność ta jest szczególnie obserwowana u kobiet, co wiąże się ze spadkiem poziomów estrogenów w okresie pomoenopauzalnym. Niekorzystny wpływ na czynność nerwów ma także długotrwała, zwłaszcza niekontrolowana cukrzyca[1,3].

Kolejną dużą grupę czynników ryzyka wystąpienia nadreaktywności pęcherza stanowią choroby neurologiczne. U bardzo młodych osób są to głównie paraliże związane z uszkodzeniem rdzenia kręgowego czy stwardnienie rozsiane, u starszych przede wszystkim zespoły otępienne, takie jak choroba Parkinsona czy choroba Alzheimera[1,3].

Udowodnionymi czynnikami ryzyka są także: stosowanie używek, takich jak alkohol, palenie papierosów czy kofeina, siedzący tryb życia, a także nadwaga i otyłość[1,3].

Objawy i diagnostyka zespołu nadreaktywnego pęcherza

Pacjent, u którego podejrzewa się zespół nadreaktywnego pęcherza, skarży się przede wszystkim na częstomocz – oddawanie małych ilości moczu nawet kilkanaście razy dziennie z powodu nieprzyjemnego, bolesnego parcia na pęcherz, co jest spowodowane jego nagłymi skurczami. Niestety z powodu zmniejszonej aktywności mięśnia zwieracza, może dochodzić do mimowolnego, niepowstrzymywalnego wycieku moczu, co jest niezwykle krępujące[1,3].

Powyższe objawy są niecharakterystyczne i mogą występować w wielu jednostkach chorobowych, takich jak infekcje układu moczowego, przewlekła choroba nerek czy cukrzyca, dlatego aby postawić rozpoznanie pęcherza nadreaktywnego, należy na podstawie morfologii, oceny parametrów nerkowych, poziomu glukozy i badania moczu, wykluczyć inne schorzenia. Następnie wykonuje się badania urodynamiczne, które pozwalają dokładnie ocenić czynność pęcherza i cewki moczowej. W razie potrzeby wykonuje się także dodatkowe badania obrazowe, np. USG jamy brzusznej, rezonans magnetyczny czy cystoskopię[1,3].

Leczenie nadreaktywnego pęcherza

Ze względu na powszechność problemu nadreaktywności pęcherza, lekarze i naukowcy wkładają sporo wysiłku w opracowanie skutecznej i nieobciążającej pacjenta metody leczenia. Aktualnie wyróżniamy 4 podstawowe sposoby:

  • Leczenie behawioralne jest pierwszym krokiem leczenia. Polega ono na realizowaniu różnych metod treningowych mięśni pęcherza, wykształcaniu prawidłowych zachowań podczas oddawania moczu, a także na zmianie diety, czyli rezygnacji z kofeiny, ostrych przypraw, sztucznych słodzików i alkoholu. Niezwykle ważna jest również regularna aktywność fizyczna.
  • Leczenie farmakologiczne jest wdrażane często łącznie z leczeniem behawioralnym. Leki mają na celu przede wszystkim rozluźnić mięśniówkę pęcherza i zapobiec jego nagłym skurczom. Stosuje się antycholinergiki i spazmolityki. Niestety ich stosowanie wiąże się z nieprzyjemnymi efektami ubocznymi, takimi jak suchość ust i oczu, zaparcia, kołatania serca czy zaburzenia koncentracji. Inną metodą jest ostrzykiwanie mięśniówki pęcherza toksyną botulinową A, która powoduje jej porażenie i w ten sposób zapobiega skurczom. Pamiętajmy jednak, że efekt działania botuliny utrzymuje się tylko przez 6 do 9 miesięcy, po czym, jeśli zależy nam na podtrzymaniu efektu, zabieg należy powtórzyć.
  • Elektrostymulacja polega na pobudzaniu lub hamowaniu czynności różnych włókien nerwowych za pomocą elektrod, które mogą być umieszczane zewnętrznie lub wewnętrznie.
  • Leczenie chirurgiczne stosuje się w najbardziej zaawansowanych przypadkach i polega ono na przecinaniu nerwów, zaopatrujących mięśniówkę pęcherza, których nagłe skurcze wywołują objawy pęcherza nadreaktywnego[1,2,3].

 Lek. Krzysztof Pawlak

Źródła:

1. Willis-Gray M.G. et al., Evaluation and management of overactive bladder: strategies for optimizing care, Res Rep Urol. 2016;8:113-122
2. Dhaliwal P. et al, Overactive bladder: strategies to ensure treatment compliance and adherence, Clin Interv Aging.2016;11:755-760
3. Kim T.H. et al., Persistence and compliance with medication management in the treatment of overactive bladder, Investiq Clin Urol.2016 Mar;57(2

Zostaw komentarz

Your email address will not be published. Required fields are marked *