Niedobory witaminy B12 i choroba Addisona-Biermera

Kobalamina - co kryje się pod tą tajemniczą nazwą?

© Depositphotos.com

Kobalamina lub „czerwona witamina” – tak nazywana bywa witamina B12. Odkryta w XIX wieku w związku ze śmiertelnymi zachorowaniami na chorobę Addisona-Biermera, do dziś uważana jest za jedną z ważniejszych dla zdrowia, odgrywa bowiem kluczową rolę w prawidłowym funkcjonowaniu organizmu. Jakie są skutki i objawy jej niedoboru?

Jaką rolę pełni witamina B12

Kobalamina magazynowana jest w wątrobie, a następnie, wraz z krwią, rozprowadzana po całym organizmie. Wchłanianie następuje w tylnej części jelita cienkiego. Warto podkreślić, że witamina B12 nie jest syntetyzowana w organizmie, a dostarczana wraz z pożywieniem, dlatego o naszym stanie zdrowia decyduje codzienne menu.

B12 pełni rolę koenzymu i jest niezbędna do prawidłowego funkcjonowania przewodu pokarmowego, szpiku kostnego oraz układu nerwowego. Wraz z kwasem foliowym warunkuje prawidłową syntezę DNA i RNA. Ponadto utrzymuje gospodarkę białkową, tłuszczową i węglowodanową. Bierze udział w procesie tworzenia czerwonych krwinek, syntezie przekaźników nerwowych, a także wpływa na równowagę psychiczną. Zwiększone zapotrzebowanie na witaminę B12 występuje u osób starszych, nadużywających alkoholu, u wegan, wegetarian oraz u pacjentów cierpiących na choroby wyniszczające.

W czym jest witamina B12

„Czerwoną witaminę” produkuje flora bakteryjna jelita grubego. Okazuje się ona jednak nieużyteczna dla człowieka. Dlaczego? Ponieważ proces wchłaniania zachodzi w jelicie cienkim pod wpływem czynnika wiążącego, który wydzielany jest przez błonę śluzową żołądka. Wynika z tego, że głównym źródłem witaminy B12 jest wspomniany wyżej pokarm. Oto lista składników zawierających kobalaminę:

  • wątroba – cielęca, drobiowa, wołowa, wieprzowa,
  • inne podroby, m.in. serce, nerki,
  • ryby, m.in. śledź, dorsz, makrela, sardynka
  • skorupiaki, małże,
  • jaja, sery,
  • mleko, drób, mięso wieprzowe zawierają najmniejsze ilości witaminy B12.

Niedobór witaminy B12 – przyczyny

Etiologia niedoboru omawianej witaminy bywa rozmaita – począwszy od diety, na chorobach skończywszy. Ubytki mogą być spowodowane zarówno przez antybiotyki zawarte w pożywieniu, palenie papierosów, jak i alkohol – pijący potrzebują więcej witaminy B12 do regeneracji wątroby. Okazuje się także, że gotowanie i smażenie, wywołuje spadek zawartości kobalaminy od 23 do niemal 97% w zależności od czasu, temperatury i rodzaju produktu 1. Warto o tym pamiętać podczas przyrządzana posiłków.
Ponadto, patologii sprzyja nieprawidłowy poziom żelaza, witaminy B6 oraz przyjmowanie dużych dawek witaminy C. Wśród innych przyczyn niedoboru, wymienia się: choroby pasożytnicze, schorzenia jelit i stany zapalne błony śluzowej żołądka. Jeśli zatem układ pokarmowy szwankuje, wchłanianie kobalaminy będzie znacznie utrudnione lub wręcz niemożliwe. Warto podkreślić, że deficyt B12 nie następuje gwałtownie, ale stanowi proces, którego konsekwencją bywa anemia złośliwa. Choroba Addisona-Biermera wynika z niezdolności do prawidłowego wchłaniania kobalaminy z układu pokarmowego, co prowadzi do jej braku, a następnie do zaburzeń metabolizmu i syntezy kwasów nukleinowych. Organizm posiada zdolność magazynowania B12, aby jednak zapasy drastycznie zubożały, niewłaściwe odżywianie musi trwać latami. Leczenie niedoboru „czerwonej witaminy” opiera się na podawaniu tabletek lub zastrzyków domięśniowych. O efektach terapii decyduje ostatecznie sprawny układ pokarmowy. Pamiętaj, że jest to witamina absorbowana poprzez jelito cienkie.

Objawy niedoboru witaminy B12

Niedobory witaminy B12 mogą stanowić przyczynę wielu problemów, także nieodwracalnych, m.in.: atrofii mózgu, demencji, katatonii, psychozy, ataksji czy mielopatii. Uważa się jednak, że krótkotrwałe braki kobalaminy nie stanowią większego zagrożenia dla zdrowia.

Do objawów neurologicznych należą:

  • zaburzenia dotyku, czucia temperatury, bólu oraz zaburzenia czucia głębokiego,
  • objawy zespołu piramidowego,
  • drętwienie nóg i rąk, trudności z chodzeniem, wzrost napięcia mięśniowego typu spastycznego,
  • zanik nerwu wzrokowego.

Objawy somatyczne i psychiatryczne niedoboru witaminy B12:

  • ogólne osłabienie organizmu, zmęczenie,
  • bóle głowy, zawroty głowy, zaburzenia pamięci i koncentracji,
  • bladość skóry i błon śluzowych,
  • niskie ciśnienie tętnicze, duszności,
  • biegunka, wymioty, zaburzenia wchłaniania,
  • pieczenie języka, brak apetytu, brak czucia smaku,
  • otępienie, drażliwość, depresja,
  • zaburzenia zachowania, apatia, zespoły urojeniowe,
  • zaburzenia w układzie krwiotwórczym,
  • stany zapalne ust, nieprzyjemna woń ciała,
  • przy znacznych, długotrwałych niedoborach B12 może dojść nawet do śpiączki.

Niedobory witaminy B12 mogą także prowadzić do przejściowej bezpłodności. W leczeniu zaburzenia stosowana jest suplementacja.

Jak zbadać poziom witaminy B12 w organizmie?

Poziom kobalaminy bywa badany na kilka sposobów, jednak najbardziej wiarygodnym testem jest wykonanie poziomu kwasu metylmalonowego w moczu. Podwyższony wskaźnik oznacza niedobór B12. Wyjątek stanowi niewydolność nerek. Innym sposobem pomiaru jest test w surowicy krwi, czyli analiza radioimmunologiczna oraz analiza mikrobiotyczna. Badanie z krwi nie jest najlepsze dla osób, które spożywają wodorosty i algi. Wymienione pokarmy zawierają odpowiednik witaminy B12, tzw. fałszywą witaminę, która bywa mylnie rozpoznawana jako kobalamina.

Źródło ogólne:
Anaemia, vitamin B12 and folate deficiency; Polish; Translated 04/08.
1. R. Pawlak profesor odżywiania i dietetyki na East Carolina University w Greenville, NC; Jak witamina B-12 wpływa na ludzki organizm o raz czym grożą jej niedobory, rozmowa prowadzona przez A. Flakus.



Użytkownicy trafili tutaj szukając: choroba addisona-biermera, kobalamina niedobór, skutkiem niedoboru witaminy b12 jest, objawy niedoboru wit b12, niedobór witaminy b12 objawy neurologiczne, dawkowanie b12 przy adisona biermera, addisona biermera, choroba addisona rokowanie, choroba addisona drętwienie, choroba addisona biermera objawy

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji: