Jonogram 5/5 (1)

Jak przebiega to badanie i jak się do niego przygotować?

© Depositphotos.com

Co to jest jonogram?

Jonogramem nazywa się kategorię badań laboratoryjnych, które służą określeniu stopnia stężenia w osoczu krwi jonów – istotnych dla prawidłowego funkcjonowania organizmu. Niewłaściwy poziom elektrolitów we krwi prowadzi do powstawania i rozwoju wielu niebezpiecznych schorzeń. Do najważniejszych mikroelementów ustrojowych zalicza się: sód, potas, wapń, magnez, żelazo i chlorki.1

Wskazania do wykonania jonogramu

Lekarz najczęściej zleca badanie pacjentowi, by zaopiniować, jaki jest jego ogólny stan zdrowia. Wskazania obejmują wszystkich chorych, u których diagnozuje się zaburzenia, które mogą mieć związek z nadmiarem lub niedoborem elektrolitów. Objawem są różnorodne nieprawidłowości w codziennym funkcjonowaniu organizmu. Do nagminnych przesłanek, które skłaniają do zaordynowania jonogramu w surowicy, należą: schorzenia o podłożu metabolicznym, choroby nerek i układu oddechowego, a także zaburzenia hormonalne. Szczególnie uważnie należy dbać o właściwy poziom elektrolitów w ciąży. Osoby ze schorzeniami nerek powinny wystrzegać się podwyższonego poziomu potasu we krwi. Objawy bywają dość niebezpieczne – obejmują m.in. zaburzenia równowagi, zawroty głowy i nieregularną pracę serca.

Jak się przygotować do jonogramu?

Krew powinno pobierać się na czczo – po upływie minimum 12 godz. od ostatniego posiłku i najlepiej rano – w godz. od 7 do 9. Kilka dni przed poddaniem się badaniu należy zachować zwykle stosowaną dietę (nie wolno wtedy wprowadzać znaczących zmian do jadłospisu, np. zaczynać kuracji odchudzającej). Przed wykonaniem jonogramu trzeba zrezygnować też ze spożywania napojów alkoholowych oraz palenia tytoniu. Należy mieć na uwadze, że przyjmowane leki, środki farmakologiczne, zioła, a nawet suplementy diety mogą zafałszować wynik badania krwi2. Jonogram powinno się wykonać przed zażyciem preparatów. 12 godz. przed zastosowaniem metody badawczej zaleca się rezygnację ze wzmożonego wysiłku fizycznego i unikanie stresu. Na krótki czas przed pobraniem krwi nie należy ssać cukierków (w tym odświeżających), ani żuć gumy. Wszystkie przytoczone tu czynności mogą wywierać wpływ na zarejestrowany poziom elektrolitów – ich normę zwykle podaje się obok indywidualnego wyniku pacjenta.

Jak przebiega jonogram?

Jonogram przebiega podobnie jak w sytuacji pobrania próbki krwi do morfologii. Przed przystąpieniem do badania należy poinformować personel medyczny o zażywanych lekach, a także o nosicielstwie patogenów, które mogą być przenoszone przez krew, typu wirusy HIV, HBV i HCV3. W takim przypadku konieczne jest podjęcie dodatkowych środków bezpieczeństwa i zachowanie szczególnej ostrożności podczas badania. Jonogram początkowo polega na pobraniu krwi z żyły z okolic dołu łokciowego, przy zastosowaniu jednorazowej igły i probówki. Wcześniej trzeba zdezynfekować miejsce wkłucia i założyć na rękę tzw. stazę, która służy powstrzymaniu odpływu krwi z żyły. Po wkłuciu – krew gromadzi się w specjalnej probówce próżniowej, nałożonej wcześniej na igłę. Po zakończeniu procedury, powinno się przez kilka minut przyciskać opatrunek w miejscu wkłucia – by zapobiec powstaniu krwiaka i zahamować krwawienie. Wynik jonogramu, wraz z normą przekazuje się pacjentowi.

Interpretacja wyników

Po wykonaniu jonogramu – wyniki dostarczone są pacjentowi na specjalnym wydruku. Ich interpretacją powinien zająć się lekarz, choć istnieje szereg publikacji naukowych, które prezentują obowiązujące normy4. Należy jednak pamiętać, że na ocenę stanu zdrowia składają się indywidualne cechy organizmu. Tylko specjalista może właściwie odczytać jonogram. Cena badania wykonywanego prywatnie to koszt ok. kilkunastu zł.

Źródło ogólne: Dembińska-Kieć A., Naskalski J.W., Diagnostyka laboratoryjna z elementami biochemii klinicznej, Urban & Partner, Wrocław 2009, s. 698-756
1. Mała Encyklopedia Medycyny, Tadeusz Rożniatowski (red.), wyd. VII, t. I, PWN, Warszawa 1990, s. 464
2. Tomaszewski J., Diagnostyka laboratoryjna, wyd. III, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2001, s. 276-308
3. Szczeklik A. (red.), Choroby wewnętrzne, Medycyna Praktyczna, Kraków 2011, s. 121-148
4. Czech A., Tatoń J. Diagnostyka internistyczna, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2005, s. 389-441

(Visited 11 086 times, 1 visits today)

Oceń artykuł:

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Komentarze
  • MieczysławD

    bardzo fajne badanie , nie mialem okazji brac w takim udzial . moze ktos sie bardziej wypowiedziec na ich temat ? czy trzeba miec specjalne skierowanie , jak dlugo sie czeka na wyniki etc

    • ilka90

      WYDAJE MI SIE ZE LEKARZ RODZINNY MOZE SKIEROWAC CIE NA TAKIE BADANIE. JAK WYCZYTALAM SAMO BADANIE DLUGO TRWA ALE SKORO TO BADANIE Z KRWI TO MYSLE ZE OD TYGODNIA DO DWOCH CZEKA SIE NA JAKIES WYNIKI.

  • Mama Krzysia

    O to ja bym chyba chciała zrobić sobie takie badania, można tak z marszu ? pobieranie krwi nie boli wiec z chęcią bym się zdecydowała na to.