Jonoforeza – na czym polega ten zabieg fizykoterapeutyczny?

Czym jest i jakie daje efekty ?

Na co pomaga Jonoforeza ?

© Depositphotos.com

Jonoforeza to jeden z zabiegów lecznicznych z zakresu fizykoterapii, który może być stosowany w różnorodnych schorzeniach. Z czym się wiąże i jak działa?

 

Prąd stały w jonoforezie

W zabiegach jonoforezy kluczową rolę pełni prąd stały. Warto w tym miejscu przypomnieć, że jego charakterystyczną cechą jest to, iż w czasie przepływu nie zmienia swojego kierunku ani wartości natężenia. Prąd stały dawniej określano mianem prądu galwanicznego, jednak nazwa to nie jest zbyt precyzyjna, gdyż faktycznie odnosi się jedynie do prądu, który uzyskiwany jest z ogniwa galwanicznego(1).
Do efektów działania prądu stałego na tkanki należy zaliczyć(1):

 

  • zjawiska elektrokinetyczne,
  • zjawiska elektrochemiczne,
  • zjawiska elektrotermiczne,
  • reakcje ze strony naczyń krwionośnych,
  • reakcje ze strony nerwów i mięśni.

 

Jonoforeza – na czym polega?

Jonoforeza, czasami nazywana również jontoforezą, to zabieg z zakresu elektrolecznictwa, którego istotą jest zaaplikowanie do tkanek jonów o działaniu leczniczym poprzez siły działające w obrębie pola elektromagnetycznego. Aby jonoforeza przebiegła w sposób prawidłowy, jako środek leczniczy musi być stosowany preparat ulegający dysocjacji elektrolitycznej(1).
Celem pełnego zrozumienia istoty zabiegów jonoforezy konieczne jest wyjaśnienie procesu dysocjacji elektrolitycznej. Polega ona na samorzutnym rozpadzie cząstek elektrolitów na dodatnio lub ujemnie naładowane jony. Jako że przy jonoforezie wykorzystuje się przepływ prądu stałego, należy wyróżnić elektrodę dodatnią (anodę) oraz ujemną (katodę). Dzięki odpychaniu jonów o takim samym ładunku, jony lecznicze wnikają do tkanek, w ten sposób na nie oddziałując(1).
I tak np. jonoforezę wapniową należy stosować spod elektrody dodatniej, gdyż jony wapnia również są naładowane dodatnio. Taki zabieg ma działanie przeciwzapalne, odczulające, wpływa również na uszczelnienie naczyń krwionośnych oraz je pobudza(1).

Jakie są rodzaje jonoforezy?

Bardzo trudno odpowiedzieć w sposób jednoznaczny na to pytanie, ponieważ stosuje się różnorodne podziały, np. ze względu na miejsce zabiegu (np. jonoforeza kolana, jonoforeza ucha). Innego podziału można dokonać ze wzlędu na zastosowanie elektrody czynnej, tj. jonoforezakatodowa lub anodowa, można także wyróżnić jonoforezy z różnymi lekami, np. jonoforeza z ketonalem czy jonoforeza z voltarenem.

Jonoforeza w fizykoterapii – przeciwwskazania

Przeciwwskazania do zabiegów jonoforezy nie odbiegają w sposób szczególny od tych, które powszechnie stosuje się w przypadku elektrolecznictwa. I tak należy tu wymienić m.in. naruszenia ciągłości naskórka i wypryski skórne, występowanie elementów wkłutych w ciało (np. metalowych), infekcje, stany zapalne w fazie ostrej, stany gorączkowe, znamiona i skazy krwotoczne. Należy wspomnieć również o nadwrażliwości na działanie prądu, o schorzeniach psychicznych, obecności rozrusznika serca, miażdżycy, zakrzepowego zapalenia żył, nowotworów czy alergiina lek używany przy jonoforezie(2).

Jak długo trwa zabieg jonoforezy?

Czas trwania pojedynczej jonoforezy zależy przede wszystkim od rodzaju stosowanego leku. Należy wziąć także pod uwagę stan pacjenta oraz ewentualną nadwrażliwość na działanie prądu elektrycznego. Przeciętny czas jonoforezy wynosi 15-20 minut, w praktyce wykonuje się jednak zabiegi trwające od 10 do nawet 30 minut(1).

 

1. Mika T, Kasprzak W, Fizykoterapia, Wydawnictwo Lekarskie PZWL, Warszawa 2007; s: 159-183.
2. Kamieńska M. Przeciwwskazania do laseroterapii i fizykoterapii. https://rehabilitacja.mp.pl/lista/118659,przeciwwskazania-do-laseroterapii-i-jonoforezy Data dostępu: 28.07.17

(Visited 42 times, 1 visits today)

Oceń artykuł:

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Komentarze
  • Madziak56

    Nie słyszałam nigdy o czymś takim jak Jonoforeza… masakra tyle rzeczy przydatnych co ja sie z tego serwisu dowiedzialam to wiecej niz w szkole 😀