wpisz szukaną frazę

Melatonina – działanie na sen
Objawy chorób Profilaktyka zdrowotna

Melatonina – działanie na sen

Share

Melatonina to hormon naturalnie wydzielany w ludzkim organizmie przez szyszynkę. Po raz pierwszy wyizolowano ją w 1958 roku, natomiast w latach 70-tych rozpoczęły się badania nad tym ważnym związkiem, który pełni wiele funkcji i jest nazywany „hormonem snu”[1]. Melatonina dostępna jest także jako lek bez recepty, przeznaczony dla osób, u których występują problemy z zasypianiem. Kiedy zasadne jest jej stosowanie?Ślinienie się w nocy - przyczyny i sposoby zapobiegania

Melatonina – działanie w organizmie

Melatonina jest syntetyzowana w organizmie z tryptofanu – aminokwasu dostarczanego wraz z pożywieniem (obecny jest m.in. żółtym serze, bananach, produktach zbożowych). Hormon ten ma m.in. działanie antyoksydacyjne (pomaga zwalczać nadmiar wolnych rodników tlenowych) oraz bierze udział w wydzielaniu innych hormonów, w tym prolaktyny, lutropiny i glikokortykosteroidów.

Najbardziej słynie jednak z działania regulującego rytm dobowy, co jest uzależnione od obecności światła. Jej stężenie zmienia się więc w trakcie doby – jest niższe w ciągu dnia i rośnie nocą, osiągając swój szczyt między godz. 2.00 a 4.00. Im zaś wyższy poziom melatoniny, tym większa senność. Co ważne, stężenie melatoniny zmienia się też wraz z wiekiem – u starszych osób z reguły występuje niższy poziom hormonu snu[1][2][3].

Istnieją  także pewne schorzenia, w przebiegu których dochodzi do zaburzeń wydzielania melatoniny. Tego typu problemy obserwuje się m.in. u osób niewidomych, z chorobą Alzheimera, w przypadku odnerwienia szyszynki po urazie kręgosłupa, w przebiegu marskości wątroby, w końcowym stadium niewydolności nerek, tzw. zespole Smith-Magenisa.

Ponadto zaburzenia wydzielania melatoniny, a co za tym idzie – problemy ze snem, mogą wynikać z przyjmowania określonych leków, np. niesteroidowych leków przeciwzapalanych (ibuprofen, aspiryna) czy środków z grupy antagonistów receptorów β-adrenergicznych (propranolol, metoprolol i inne).

Badania nad hormonem snu oraz skutkami niedoboru melatoniny nadal jednak trwają. Naukowców interesuje m.in. związek poziomu hormonu z procesami starzenia się organizmu. Zapewne więc wkrótce pojawią się kolejne doniesienia dotyczące jej udziału w funkcjonowaniu ustroju[1][2].

Melatonina jako lek na zaburzenia snu – kiedy należy ją stosować?

Melatonina w tabletkach ma opinię bezpiecznego i skutecznego leku, który poprawia działanie naturalnego zegara biologicznego. Niemniej, powinno się po nią sięgać dopiero, jeśli występują wyraźne wskazania.

Melatoninato lek bez recepty, warto jednak wcześniej skonsultować jej przyjmowanie z lekarzem. Zrób to tym bardziej, jeśli na coś chorujesz lub przyjmujesz leki lub suplementy.
Melatonina jest przeznaczona przede wszystkim dla osób:

  • niewidomych, u których dochodzi do zaburzeń rytmu snu i czuwania,
  • u których występują zaburzenia snu wynikające z szybkiej zmiany stref czasowych (podróże międzykontynentalne),
  • pracujących na zmiany,
  • innych, u których występują zaburzenia rytmu dobowego,
  • pacjentów powyżej 55. roku życia, borykających się z niską jakością snu[4].

Jakie są przeciwwskazania do przyjmowania melatoniny? Po lek nie powinny sięgać kobiety w ciąży i karmiące piersią, osoby obarczone chorobą autoimmunologiczną, nadwrażliwością na melatoninę, chorobą wątroby. Melatoniny nie należy także podawać dzieciom. Czy melatonina i alkohol mogą być spożywane w podobnym czasie? Nie, ponieważ napoje alkoholowe zmniejszają działanie nasenne melatoniny[4].

Pamiętaj także, żeby zawsze stosować się do zaleceń dotyczących dawkowania melatoniny, a w sytuacji wystąpienia działań niepożądanych, skonsultować się ze specjalistą. Tak, jak w przypadku stosowania innych leków, zawsze zachowaj ostrożność.

Uwaga, Kierowcy!

Jeśli prowadzisz samochód (lub wykonujesz czynności wymagające koncentracji, jak obsługa maszyn) – nie przyjmuj wcześniej melatoniny, gdyż jej nasenne działanie znacznie obniża czujność![4]

Źródła:

1. Iwanek K. Melatonina w leczeniu zaburzeń snu. Lek w Polsce. 2014;24(277): 43-48
2. Zawilska J.B. Melatonina – hormon o działaniu pro nasennym. Bromatologia i Chemia Toksykologiczna. 2008, XLI (3): 224-228
3. Brzęczek M, Słonka K, Hyla-Klekot L. Melatonina – hormon o plejotropowym działaniu. Pediatria i Medycyna Rodzinna. 2016;12(2):127-133
4. Melatonina (opis profesjonalny). https://bazalekow.mp.pl/leki/doctor_subst.html?id=1757 Data dostępu: 2.12.2017

O adamed.expert

adamed.expert to serwis poświęcony zdrowemu stylowi życia. Przygotowaliśmy dla Ciebie liczne porady zdrowotne, żywieniowe oraz wiele innych informacji, które wykorzystane na co dzień pozwolą Ci zadbać o zdrowie swoje i najbliższych. Na naszym portalu znajdziesz również aktualności ze świata medycyny i farmaceutyki, które pozwolą Ci na bieżąco śledzić nowinki prozdrowotne wpływające na jakość Twojego życia i zdrowia. Tematy poruszane w naszym serwisie to przede wszystkim codzienne dolegliwości z zakresu m. in.: kardiologii, alergologii, ginekologii, endokrynologii oraz wielu innych dziedzin medycyny.

Dzięki informacjom, które pozyskasz na adamed.expert poznasz metody radzenia sobie z najczęstszymi dolegliwościami oraz sposoby na wyeliminowanie codziennych dolegliwości jak np. czkawka.

Warto jednak pamiętać, iż porady, które znajdziesz na naszym portalu, nie zastąpią wizyty u lekarza specjalisty i jeśli dolegliwości nie mijają, warto skonsultować z lekarzem wszelkie nieprawidłowości w funkcjonowaniu Twojego organizmu i niepokojące objawy.

Artykuły zamieszczone w serwisie pozwolą łatwiej zinterpretować wyniki badań lub dowiedzieć się, jaki lekarz pomoże w leczeniu występujących dolegliwości i chorób. Znajdziesz u nas również wiele porad żywieniowych, ułatwiających prowadzenie zdrowego trybu życia, wskazówki dotyczące działania produktów spożywczych, w tym informacje po które warto sięgnąć, a których lepiej unikać; porady dla kobiet w ciąży oraz świeżo upieczonych mam, dla dzieci w wieku szkolnym, młodzieży, dorosłych, a także seniorów.
Adamed.expert to serwis kierowany do ludzi w każdym wieku! Porusza tematy istotne dla każdego z nas, na każdym etapie życia – od przygotowania organizmu do ciąży po porady dla seniorów. Zapoznaj się z naszymi artykułami i poradami! Udanej lektury!