Choroby i dolegliwości

Czyrak - przyczyny, objawy i leczenie

28 czerwca 2018

Czyrak - przyczyny, objawy i leczenie

Czym jest czyrak?

Czyrak to bolesny, wypełniony ropą wrzód, który tworzy się pod skórą, gdy dochodzi do zakażenia i stanu zapalnego mieszka włosowego. Część czyraków może być spowodowana przez wrastające w skórę włoski, część przez ciała obce, które dostały się pod powierzchnię skóry (np. drzazgę), a jeszcze inne wynikają z zapalenia gruczołów łojowych. Często trudno określić ich dokładną przyczynę. Czyrak zazwyczaj pojawia się najpierw w postaci czerwonego, tkliwego guzka. Ten szybko wypełnia się ropą, staje się coraz większy i bardziej bolesny, aż w końcu pęka i uwalnia nagromadzony w nim płyn.

Rodzaje czyraków

Czyrak lub karbunkuł (czyrak gromadny) to ropień skórny, wywołany zazwyczaj przez gronkowca złocistego. Objawami czyraka, oprócz widocznych zmian skórnych, mogą być także gorączka oraz dreszcze. Karbunkuł to określenie opisujące ropień obejmujący większy obszar niż pojedynczy czyrak. Jego wystąpienie wiążę się z zapaleniem całej grupy mieszków włosowych. Karbunkuł może utworzyć twardy guzek wyczuwalny pod powierzchnią skóry. Jeśli stan ten utrzymuje się przewlekle, a czyraki mają tendencję do nawracania, mówimy wówczas o schorzeniu określanym jako „czyraczność”.

Trądzik cystowy

To rodzaj ropnia, który pojawia się, gdy ujścia gruczołów łojowych są zatkane i rozwija się w nich infekcja. Trądzik cystowy dotyka głębszych warstw skóry niż trądzik pospolity. Czyraki najczęściej pojawiają się na twarzy. Dotyka głównie osoby w młodym wieku.

Ropnie mnogie pach

Liczne ropnie tworzą się pod pachami oraz w okolicach pachwin. Przyczyną takiego stanu jest miejscowe zapalenie gruczołów potowych. Ten rodzaj infekcji rzadko udaje się wyleczyć jedynie przy pomocy antybiotyków.
Czyraki pod pachą wymagają zazwyczaj interwencji chirurgicznej. Leczenie czyraków w pachwinach również może być trudne bez pomocy skalpela. Zakażone gruczoły potowe muszą zostać usunięte, aby zapobiec ogólnemu zapaleniu skóry.

Torbiel włosowa

To rodzaj ropnia, który pojawia się w szparze międzypośladkowej. Zaczyna się zazwyczaj od małego obszaru infekcji w okolicach mieszków włosowych. Podrażnienie spowodowane bezpośrednim naciskiem sprawia, że obszar zapalny powiększa się, a wypryski stają się twarde, bardzo bolesne i powodujące silny dyskomfort. Ten rodzaj ropnia tworzy się często po długich podróżach, które wymagają długotrwałego siedzenia.

Czynniki ryzyka czyraka

Czyrak może rozwinąć się u każdego. Jednak osoby przyjmujące leki, które osłabiają układ odpornościowy oraz chorzy z zaburzeniami autoimmunologicznymi mogą być bardziej podatni na wystąpienie owrzodzeń skóry. Osoby cierpiące na cukrzycę lub niewydolność nerek również znajdują się w grupie podwyższonego ryzyka 1.

Rozpoznanie czyraka

Lekarz jest w stanie zdiagnozować czyraka na podstawie widocznych objawów. Jeśli jednak infekcja uporczywie powraca lub organizm nie odpowiada na standardowe leczenie, lekarz może zalecić testy laboratoryjne próbki ropy. Takie badanie pozwala na dokładne określenie rodzaju bakterii wywołujących zakażenie i dobranie właściwego leczenia.

Leczenie czyraka

Pojedynczy czyrak może być leczony samodzielnie w domu, ale w żadnym wypadku nie należy go przekłuwać lub wyciskać. Może to spowodować rozprzestrzenienie infekcji. Jeśli czyrak jest bardzo bolesny, nie goi się w ciągu dwóch tygodni, towarzyszy mu gorączka lub zaczyna pojawiać się więcej wrzodów – koniecznie skontaktuj się z lekarzem. Również leczenie czyraków gromadnych wymaga pomocy specjalisty. Czyrak w nosie lub uchu to zadanie dla laryngologa.

Możliwe powikłania po czyraku

W rzadkich przypadkach bakterie powodujące rozwój czyraka mogą dostać się do krwiobiegu i wywołać infekcję innych części ciała. Takie zakażenie krwi znane jest powszechnie jako sepsa. Może prowadzić ono do groźnych zakażeń w organizmie, takich jak zapalenie mięśnia sercowego czy zapalenie kości oraz szpiku kostnego.

Zapobieganie czyrakowi

Ryzyko wystąpienia owrzodzeń zmniejsza zastosowanie się do podstawowych zasad higieny. Do mycia rąk najlepiej używać mydeł o właściwościach antybakteryjnych. Nawet drobne rany czy zadrapania powinny być przykrywane opatrunkiem do czasu zagojenia. Niezbędna jest także ich dezynfekcja. Należy unikać dzielenia się przedmiotami osobistego użytku, takimi jak ręczniki, pościel, maszynki do golenia, odzież czy sprzęt sportowy.
 
1. http://www.nhsdirect.wales.nhs.uk/encyclopaedia/b/article/boils

(Odwiedzono: 30365 razy, w tym dzisiaj: 3)


Tagi: