Co jest przyczyną powstawania zgagi?

Sprawdź, czemu doskwiera Ci zgaga.

© Depositphotos.com

Czujesz nieprzyjemne pieczenie w przełyku, a nawet dalej – w gardle i krtani? Czasem doskwiera Ci niepokojący ból za mostkiem lub w klatce piersiowej? To mogą być objawy zgagi, podobnie jak pokasływanie czy nieustanna chrypka. Nim sięgniesz po ogólnodostępne leki, dowiedz się, co wywołuje tę przypadłość – przecież lepiej „leczyć” przyczyny niż dolegliwość.

Czym właściwie jest zgaga?

Zgagę potocznie nazywa się refluksem, choć to tylko jeden z objawów choroby refluksowej. Wywołuje ją niewłaściwe działanie tzw. dolnego zwieracza przełyku 1, który znajduje się blisko żołądka – na drodze połykanego pokarmu. Jego funkcja polega na zatrzymywaniu jedzenia w żołądku, ponieważ przebiegające procesy trawienne powodują wydzielanie niezwykle silnych enzymów. Tam są one niezbędne do prawidłowej pracy organizmu, ale poza nim – mogłyby podrażnić, a nawet uszkodzić wiele organów. Nie wywierają niekorzystnego wpływu na żołądek, bo posiada on naturalną barierę ochronną w postaci błony śluzowej. W śluz jednak nie został „wyposażony” wspomniany zwieracz, więc – jeśli nie zamknie się właściwie – podlega negatywnemu działaniu kwasu żołądkowego. Jego niedomykanie powoduje właśnie uczucie zgagi. Ale co zaburza funkcjonowanie zwieracza?

Zgaga – od czego powstaje?

Niezwykle rzadko u podłoża zgagi leży anatomiczna wada przełyku. Najczęściej winna jest niewłaściwie dobrana dieta i niezdrowy tryb życia. Zdarza Ci się sięgać po papierosy? Jesz tłusto i waga wyraźnie wskazuje konieczność zrzucenia co najmniej kilku kilogramów? Jeśli tak, jesteś poważnie zagrożona chorobą refluksową.

Osoby z nadwagą zwykle skarżą się na zgagę, ponieważ masa ciała wpływa na ciśnienie w jamie brzusznej (może znacząco je podnieść). Wielu ludzi po 50-ce musi zażywać leki na serce albo na obniżenie ciśnienia tętniczego, a te również potrafią wywołać refluks 2.

Mało optymistyczną informację dla pań stanowi fakt, że to one znacznie częściej zapadają na zgagę (zwłaszcza w czasie ciąży). Jeśli spodziewasz się dziecka, prawdopodobnie właśnie ta dolegliwość utrudnia Ci życie. W Twoim organizmie rośnie poziom progesteronu, co wpływa na rozluźnienie mięśni w przełyku. Macica staje się coraz większa i napiera na żołądek, w rezultacie jego treść zostaje wyparta.

Przyczyny wymienione „po imieniu”

Wiele powodów zgagi można wymienić bardzo dokładnie i konkretnie wskazać. Na pierwszym miejscu „czarnej listy” znajdują się artykuły spożywcze, niektóre wyjątkowo smaczne. Któż bowiem wyobraża sobie życie przez czekolady albo codziennej, pysznej kawy? A to właśnie one odpowiadają często za refluks, podobnie jak herbata (zwłaszcza mocna) i napoje energetyzujące (pobudzające do wysiłku umysłowego i redukujące uczucie zmęczenia). Przyczyniają się do jego powstania nawet mięta czy ostre przyprawy, cola i inne płyny gazowane. Dolegliwość wywołują też potrawy bogate w tłuszcze oraz alkohol.

Nieraz przyczyna zgagi jest błaha i związana z postawą ciała. Pozycje leżąca lub w pochyleniu sprzyjają przedostawaniu się soków żołądkowych w górę przełyku – do zwieracza. Wspomniany ucisk (zwłaszcza po posiłku), jaki powiększająca się macica wywiera na żołądek, występuje nie tylko w czasie ciąży. Powodują go zbyt obcisła bielizna (albo inna część garderoby), podnoszenie ciężaru, a nawet zwykły kaszel.

Zdarza się, że refluks wywołuje inne schorzenie. Do najbardziej popularnych chorób łączonych ze zgagą zalicza się cukrzycę, ale też przepuklinę rozworu przełykowego, objaw Raynauda (napadowy skurcz tętnic w rękach, niekiedy w stopach), sklerodermię (stwardnienie skóry oraz tkanek na skutek znacznego nagromadzenia kolagenu) czy zespół CREST (twardzina układowa) 3.

Zwykle nietrudno zapanować nad zgagą. Noś luźne ubrania, rzuć palenie, zrezygnuj z niezdrowych potraw i używek, utrzymuj odpowiednią wagę ciała i zażywaj ruchu na świeżym powietrzu. Jeśli to nie wystarczy – zawsze możesz wspomóc się lekami, najlepiej jednak zasięgnąć wcześniej porady lekarskiej. W ten sposób zyskasz pewność, że terapia będzie nie tylko skuteczna, ale również bezpieczna dla Twojego zdrowia.

1. Tadataka Yamada, Postępy w gastroenterologii, t. I, Wydawnictwo Czelej, Lublin 2011, s. 90-98
2. Medycyna Praktyczna, http://gastrologia.mp.pl/choroby/przelyk/50731,choroba-refluksowa-przelyku.html, dostęp: 29.05.2015
3. Jw.

Oceń artykuł:

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Komentarze
  • Piotr Lossa

    Jak było powiedziane zgaga związana jest z niedomknięciem zwieracza przewodu pokarmowego na wlocie do żołądka. Zwieracz ten reaguje na zakwaszenie żołądka. Jeśli żołądek jest prawidłowo zakwaszony tzn. jego Ph wynosi około 1-2.5 , to wtedy zwieracz jest mocno zamknięty i treść żołądka nie wydostaje się do przewodu pokarmowego i nie podrażnia przełyku, i jest wszystko ok! Jeśli zakwaszenie żołądka nieco zmniejszy się wtedy zwieracz rozlużni się treść żołądka wpłynie do przewodu pokarmowego, dalej do przełyku i mamy zgagę. Najlepszym sposobem na zgagę jest zakwaszenie żołądka, które stosuję z powodzeniem przez wypicie łyżki octu jabłkowego zmieszanego z dwoma łyżkami wody. Po kilku minutach zgaga ustępuje. Dokładnie o tym sposobie i nie tylko mówi filmik:
    https://m.youtube.com/watch?v=Lu78bUjCFik
    Pozdrawiam