Neurologia i neurochirurgia

Choroba Aspergera u dzieci – jak rozpoznać?

28 lipca 2018

Choroba Aspergera u dzieci – jak rozpoznać?

Choć zespół Aspergera to poważne zaburzenie rozwojowe dziecka, to jednak zdiagnozowane w odpowiednim czasie daje spore szanse na wprowadzenie odpowiedniej terapii i umożliwienie mu w miarę normalnego funkcjonowania w społeczeństwie. Jak więc wyglądają podstawowe objawy Aspergera? Czy rodzic może rozpoznać dziecko z zespołem Aspergera? Odpowiadamy na te i inne pytania.

Zespół Aspergera to zaburzenie rozwojowe na tle neurologicznym o niejednoznacznej etiologii. Choć jak dotąd nie ustalono konkretnej przyczyny schorzenia, to z całą pewnością można stwierdzić, że zespół Aspergera u dzieci nie jest winą błędów wychowawczych rodziców, ich oziębłości uczuciowej czy niedostatecznej troski – do jego występowania przyczyniają się czynniki genetyczne, neurologiczne i biologiczne, często ze sobą powiązane i wzajemnie na siebie wpływające. Nowoczesne techniki obrazowanie dowiodły, że Asperger jest spowodowany dysfunkcjami niektórych struktur i systemów mózgowych, na które rodzice w czasie rozwoju dziecka nie mają żadnego wpływu. Może je natomiast spowodować np. nadaktywność niektórych genów, uszkodzenie układu nerwowego, urazy okołoporodowe, zakażenia paciorkowcami, nadwrażliwość na środki chemiczne czy dodawane do żywności tzw. ulepszacze (1).

Choroba Aspergera – objawy

Według obowiązującej w Polsce od 1996 r. klasyfikacji do kryteriów choroby Aspergera u dzieci zalicza się:

  • brak stwierdzonego opóźnienia w rozwoju mowy i funkcji poznawczych (wymawianie pojedynczych słów przed ukończeniem 2. roku życia, komunikacja przy użyciu zdań przed ukończeniem 3. roku życia, istnienie umiejętności praktycznych, zachowań adaptacyjnych oraz zainteresowania otoczeniem odpowiadające normom rozwojowym w pierwszych latach życia, nadmierne zafascynowanie jakimś tematem),
  • trudności w relacjach społecznych (zaburzony kontakt wzrokowy, mimika, postawa ciała lub gestykulacja, trudności we właściwych relacjach z rówieśnikami, brak empatii, dziwaczne reakcje na sytuacje społeczne, słaba integracja zachowań społecznych, emocjonalnych oraz umiejętności komunikacji, brak potrzeby zabawy z innymi),
  • inne zachowania (stereotypowe i ścisłe zainteresowania, powtarzanie rytuałów i niepraktycznych czynności, powtarzające się ruchy palców, rąk czy całego ciała, zafascynowanie częściami przedmiotów lub elementami materiałów).

Inne kryteria Aspergera obejmują m.in. ciężkie upośledzenie wzajemnych interakcji społecznych, całkowicie pochłaniające wąskie zainteresowania, narzucanie codziennych zajęć i zainteresowań, zaburzenia mowy i języka, zaburzenia komunikacji niewerbalnej oraz niezdarność ruchową. Diagnoza zespołu Aspergera musi obejmować także wykluczenie istnienia innych zaburzeń rozwojowych oraz psychicznych, jak schizofrenia czy zaburzenie obsesyjno-kompulsywne (1).

Zespół Aspergera – test dla dziecka dopiero po 5. roku życia

Choć rodzice mogą, a nawet powinni uważnie obserwować rozwój dziecka i reagować na niepokojące sygnały, to jednak nie należy panikować, gdy dwu- czy trzylatek wydaje się np. niezainteresowany zabawą z rówieśnikami. Większość badaczy twierdzi, że stosunkowo pewna diagnoza zespołu Aspergera może zostać postawiona dopiero u dzieci powyżej piątego roku życia – wcześniej pewne dysproporcje w rozwoju umiejętności społecznych, językowych czy poznawczych u maluchów są czymś zupełnie naturalnym. Niemniej jednak dziecko z zespołem Aspergera powinno zostać jak najszybciej objęte specjalistyczną, wielokierunkową terapią, która daje szanse na znaczną poprawę jego funkcjonowania. Działania terapeutyczne mogą obejmować m.in. terapię behawioralną, terapię pozawczo-behawioralną, Zmodyfikowaną Metodę Dobrego Startu, Metodę Ruchu Rozwijającego Weroniki Sherborne, biofeedback EEG, artterapię, hipoterapię, dogoterapię, terapię mowy, terapię integracji sensorycznej, trening umiejętności społecznych, muzykoterapię, a nawet umiejętnie prowadzone zabawy (1).

 

Źródła:

  1. Krupa B, Lesiczka K, Telka W. Dziecko z zespołem Aspergera (ASD) – problemy i możliwości wsparcia. Zeszyty Naukowe Wyższej Szkoły Humanistyczno-Przyrodniczej Studium Generale Sandomiriense. 2016;2:3-20.

(Odwiedzono: 1128 razy, w tym dzisiaj: 6)