wpisz szukaną frazę

Metody badania regulacji wegetatywnej układu krążenia
Badania układu nerwowego Badania zdrowotne

Metody badania regulacji wegetatywnej układu krążenia

Share

Wegetatywny układ nerwowy jest częścią układu nerwowego odpowiedzialną za czynności fizjologiczne organizmu, a także prawidłowe i mimowolne reagowanie na różne bodźce. Głównym przejawem jego funkcjonowania jest reagowanie na emocje, czego wynikiem jest np. przyśpieszona akcja serca w sytuacjach stresogennych. Wśród badań regulacji wegetatywnej układu krążenia można wymienić, m.in. masaż zatoki szyjnej oraz test ortostatyczny.Metody badania regulacji wegetatywnej układu krążenia

W jakim celu wykonuje się badania regulacji wegetatywnej układu krążenia?

Wegetatywny układ nerwowy, nazywany również autonomicznym układem nerwowym, odpowiada, m.in. za rozszerzanie i zwężanie źrenic, wydzielanie śliny, skurcze brzucha, rozszerzanie i zwężanie pęcherza moczowego, a także przyśpieszanie lub spowalnianie akcji serca. Funkcjonowanie tego układu jest mimowolne co oznacza, że nie mamy wpływu na jego reakcje.

Badania wegetatywnego układu krążenia wymagają zastosowania wieloaspektowej analizy, z tego względu, że kontroluje on pracę wszystkich organów wewnętrznych. Podstawowym wskazaniem do przeprowadzenia tego typu badań są zasłabnięcia, które są stanem chwilowego zaburzenia świadomości. Mogą im towarzyszyć zawroty głowy, nudności, przyśpieszona akcja serca, a także zaburzenia widzenia. Wskazaniem do badania regulacji wegetatywnej układu krążenia są również omdlenia, czyli stany przejściowej utraty świadomości. Badania wegetatywne układu krążenia wykonuje się przede wszystkim w celu weryfikacji tego, czy układ sercowo-naczyniowy poprawie funkcjonuje[1].

Masaż zatoki szyjnej

Masaż zatoki szyjnej jest popularnym badaniem wegetatywnym układu krążenia, polegającym na ucisku miejsca tętnicy szyjnej (w okolicy krtani)[2]. Wykonuje się go w pozycji stojącej lub leżącej z wykorzystaniem stołu pochyleniowego. Tego typu badanie przeprowadzane jest zwykle u osób z omdleniami po 40 roku życia.

Podczas wykonywania masażu zatoki szyjnej pacjent podłączony jest do aparatu EKG, w celu kontrolowania aktywności serca oraz poziomu ciśnienia tętniczego. Wynik badania przedstawia się w formie dodanej lub ujemnej. O dodatnim wyniku możemy mówić wtedy, gdy podczas wykonywania masażu dojdzie do omdlenia, spowolnienia rytmu serca lub zmiany wartości ciśnienia tętniczego. Taki wynik oznacza, że pacjent cierpi na zespół zatoki tętnicy szyjnej[3].
Wśród przeciwwskazań do wykonania masażu zatoki szyjnej można wymienić:

  • przebyty udar mózgu w ciągu trzech miesięcy od planowanego badania,
  • szmer nad tętnicami szyjnymi.

Test ortostatyczny

Równie popularnym co masaż zatoki szyjnej, badaniem, wykonywanym w celu oceny funkcjonowania autonomicznego układu nerwowego, jest test ortostatyczny. Polega on na zmianie pozycji ciała z pozycji leżącej na stojącą. Wyróżnia się dwie metody tego testu:

  • próbę pionizacyjną, która polega na mierzeniu ciśnienia tętniczego zarówno w pozycji leżącej, jak i stojącej. Dzięki temu można rozpoznać hipotonię ortostatyczną lub tachykardię ortostatyczną,
  • test pochyleniowy, który jest znacznie dokładniejszy niż próba pionizayjna. Do wykonywania tego badania wykorzystuje się stół do pionizacji. W trakcie przeprowadzania testu pochyleniowego mierzone jest nie tylko ciśnienie tętnicze, ale również aktywność elektryczna serca (EKG). Badanie to służy do rozpoznania omdlenia odruchowego[3].

Wśród przeciwwskazań do wykonania testu pohyleniowego można wymienić:

  • ciążę,
  • przebyty udar mózgu w ciągu trzech miesięcy od planowanego badania,
  • przebyty niedawno zawał serca,
  • niewyrównane nadciśnienie tętnicze,
  • choroby kręgosłupa szyjnego,
  • niewydolność krążenia,
  • zwężenia w tętnicach szyjnych.

Źródła:

1. Raczak G., Ratkowski W., Szwoch M. et.al Wpływ niewielkiego wysiłku fizycznego na czynności autonomicznego układu nerwowego zdrowych osób w młodym wieku. Folia Cardiol. 2003;10:195-201.
2. Wytyczne dotyczące diagnostyki i postępowania w omdleniach. Grupa Robocza Europejskiego Towarzystwa Kardiologicznego do spraw diagnostyki i postępowania w omdleniach.  Kardiologia Polska 2009;67.
3. Lelonek M. Omdlenia – częsty problem kliniczny lekarza praktyka. Advances in Clinical and Experimental Medicine. 2005;14:567-571.

O adamed.expert

adamed.expert to serwis poświęcony zdrowemu stylowi życia. Przygotowaliśmy dla Ciebie liczne porady zdrowotne, żywieniowe oraz wiele innych informacji, które wykorzystane na co dzień pozwolą Ci zadbać o zdrowie swoje i najbliższych. Na naszym portalu znajdziesz również aktualności ze świata medycyny i farmaceutyki, które pozwolą Ci na bieżąco śledzić nowinki prozdrowotne wpływające na jakość Twojego życia i zdrowia. Tematy poruszane w naszym serwisie to przede wszystkim codzienne dolegliwości z zakresu m. in.: kardiologii, alergologii, ginekologii, endokrynologii oraz wielu innych dziedzin medycyny.

Dzięki informacjom, które pozyskasz na adamed.expert poznasz metody radzenia sobie z najczęstszymi dolegliwościami oraz sposoby na wyeliminowanie codziennych dolegliwości jak np. czkawka.

Warto jednak pamiętać, iż porady, które znajdziesz na naszym portalu, nie zastąpią wizyty u lekarza specjalisty i jeśli dolegliwości nie mijają, warto skonsultować z lekarzem wszelkie nieprawidłowości w funkcjonowaniu Twojego organizmu i niepokojące objawy.

Artykuły zamieszczone w serwisie pozwolą łatwiej zinterpretować wyniki badań lub dowiedzieć się, jaki lekarz pomoże w leczeniu występujących dolegliwości i chorób. Znajdziesz u nas również wiele porad żywieniowych, ułatwiających prowadzenie zdrowego trybu życia, wskazówki dotyczące działania produktów spożywczych, w tym informacje po które warto sięgnąć, a których lepiej unikać; porady dla kobiet w ciąży oraz świeżo upieczonych mam, dla dzieci w wieku szkolnym, młodzieży, dorosłych, a także seniorów.
Adamed.expert to serwis kierowany do ludzi w każdym wieku! Porusza tematy istotne dla każdego z nas, na każdym etapie życia – od przygotowania organizmu do ciąży po porady dla seniorów. Zapoznaj się z naszymi artykułami i poradami! Udanej lektury!