Zdrowe żywienie

Awitaminoza – gdzie szukać witamin?

31 grudnia 2017

Awitaminoza – gdzie szukać witamin?

Zdrowe odżywianie i zbilansowana dieta to nie tylko regularne spożywanie sycących posiłków. To przede wszystkim dążenie do dostarczenia organizmowi odpowiednich składników energetycznych i budulcowych, które później będą wykorzystywane do różnego rodzaju reakcji biologicznych i chemicznych zachodzących w naszym organizmie. Wśród tych ważnych dla funkcjonowania naszego organizmu składników wymienić należy witaminy. Wiele osób nadal nie docenia ich roli w codziennej diecie. Skutkiem tego może być awitaminoza? Co to jest? Jak się objawia? I najważniejsze pytanie – jak zaradzić temu problemowi.

Awitaminoza, czyli co?

Witaminy są to związki organiczne. Są niezbędne do prawidłowego funkcjonowania organizmu, choć tak naprawdę nie potrzebujemy ich w dużych ilościach. Muszą być jednak regularnie dostarczane do naszego organizmu. Witaminy nie są źródłem energii ani materiałem budulcowym dla naszych tkanek. Witaminy pełnią jednak inną ważną rolę – biorą udział w regulowaniu pracy naszego organizmu, mają wpływ na kondycję naszego ciała, a także wydolność organizmu. Ciekawostką jest, że sam termin „witamina” wprowadził polski badacz Kazimierz Funk1.

Z powyższych rozważań płynie prosty wniosek – niedobór witamin może negatywnie wpływać na funkcjonowanie naszego organizmu. Takie zakłócenia wywołane zbyt małym spożyciem witamin nazywa się hipowitaminozą. Z kolei zespół chorobowy, który jest wywołany głębokim i długotrwałym niedoborem witamin, nazywa się awitaminozą. Nie tylko niedobory witamin są groźne. Zbyt duże skoncentrowanie witamin w naszym organizmie nazywa się hiperwitaminozą2.

Awitaminoza objawy

Mówiąc o objawach awitaminozy, trzeba mieć świadomość, że brak każdej witaminy objawia się w inny sposób. W przypadku niedoboru witamin objawy będziemy utożsamiać z objawami konkretnych chorób, więc ze skutkami niedoboru witamin. Poniżej choroby wywołane brakiem witamin i ich objawy1:

  • Niedobór witaminy C – powoduje gnilec, inaczej zwany szkorbutem. Objawia się krwawymi wylewami, nadmiernym rogowaceniem naskórka, obrzmieniem, krwawieniem dziąseł, wypadaniem zębów oraz łamliwością kości.
  • Niedobór witaminy B1 (tiaminy) – wywołuje chorobę beri-beri, zwaną również zapaleniem wielonerwowym; może powodować zmiany w układzie nerwowym i sercowo-naczyniowym; objawem jest zanik mięśni kończyn dolnych, co powoduje powłóczenie nogami.
  • Niedobór witaminy B3 (witaminy PP, niacyny) – wywołuje pelagrę, zwaną również rumieniem lombardzkim; wśród objawów można wymienić zaczerwienienia, szorstkość skóry, biegunki, łuszczenie się naskórka, zmiany w jamie ustnej i na języku, a także zaburzenia psychiczne i nerwowe.
  • Niedobór witamin D, A i C – powoduje krzywicę; objawia się charakterystycznym pałąkowatym wygięciem nóg oraz zniekształceniem klatki piersiowej.
  • Niedobór witaminy B12, B6, PP i C – wywołuje niedokrwistość, zwaną także anemią; objawia się obniżonym poziomem hemoglobiny i zmniejszonym erytrocytami, czasami erytrocyty mogą osiągać prawidłową wielkość, ale mogą być niedojrzałe.

Suplementacja

Suplementami diety nazywać będziemy, według ustawy o warunkach zdrowotnych żywności i żywienia, takie środki spożywcze, które mają uzupełniać podstawową dietę. Suplementy są to skoncentrowane źródła witamin, składników mineralnych, a także innych substancji, które wykazują dobroczynny wpływ na nasz organizm. Pamiętajmy jednak o tym, że suplementy diety, po które warto sięgać, powinny być wytwarzane w zakładach specjalnie do tego celu przeznaczonych.

Bez wątpienia suplementy diety mogą odgrywać znaczącą rolę w zmniejszeniu ryzyka wystąpienia pewnych zaburzeń zdrowotnych, które są wynikiem niedostatecznego pokrycia dziennego zapotrzebowania na witaminy. Sprawdzają się również doskonale w przypadku osób, których organizm wykazuje znacznie zmniejszona wchłanialność niektórych składników odżywczych3. Oczywiście zawsze lepiej sięgnąć po naturalne suplementy w postaci warzyw i owoców, ale w sytuacji, gdy nasz organizm zaczyna działać znacznie gorzej, warto udać się na konsultację lekarską i skoncentrować się na dodatkowej suplementacji.

1. Gawęcki J. W Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu Poznań 2000, s:5, 27
2. Przygoda B. https://dieta.mp.pl/zasady/62899,witaminy Dostęp: 12.12.2017
3. Brzozowska A, Roszkowski W, Pietruszka B. et.al Witaminy i składniki mineralne jako suplementy diety. Żywność. Nauka. Technologia. Jakość. 2005;4(45):5-16

(Odwiedzono: 848 razy, w tym dzisiaj: 1)