ASO – badanie antystreptolizyny wykrywa reumatyzm i paciorkowce

ASO – co to za badanie?

© Depositphotos.com

Badanie ASO polega na wyszukiwaniu i oznaczaniu we krwi przeciwciał, które system immunologiczny wytwarza podczas zakażenia paciorkowcowego. Przeciwciała hamują działanie streptolizyny O, czyli pozakomórkowego antygenu paciorkowca. Odczyn ASO pomaga lekarzom zdiagnozować, czy przebyłaś tzw. anginę paciorkowcową. Wykorzystuje się go też w rozpoznawaniu chorób reumatycznych.

ASO – co to za badanie?

Test ASO sprawdza tzw. odczyn antystreptolizynowy (1). Lekarz może skierować Cię na badanie, jeśli podejrzewa, że niedawno przebyłaś zakażenie paciorkowcami grupy A (2). Na ogół bakterie te wywołują choroby, które łatwo rozpoznać, ponieważ dają charakterystyczne objawy. Kiedy przechodzisz anginę czy szkarlatynę – wiesz, że jesteś chora. Jednak nieraz zakażenie paciorkowcem przebiega w utajeniu i nie wiąże się z żadnymi wyraźnymi symptomami. Zdarza się, że mija samoistnie, bez terapii. Po każdej infekcji tego rodzaju mogą wystąpić niebezpieczne powikłania, np. ostre popaciorkowcowe zapalenie nerek albo gorączka reumatyczna. Gdy lekarz przypuszcza, że na nie cierpisz – zleca badanie ASO.

Krew do testu ASO pobierana jest z żyły łokciowej. Za normę ASO uznaje się wynik od 10 do 200 IU/ml. Za podwyższony poziom ASO uważa się wartości, które u osób dorosłych przekraczają 250 IU/ml, a u dzieci – 333 UI/ ml (3).

Kiedy wykonuje się test ASO?

Jakie objawy mogą skłonić Twojego lekarza do zlecenia badania ASO? Najczęściej na test kieruje się osoby, u których podejrzewa się powikłania po zakażeniu paciorkowcem. Jednym z nich jest gorączka reumatyczna. Podczas choroby występuje wysoka temperatura ciała, rozwija się zapalenie stawów i serca (4). Pacjentom doskwierają też dolegliwości neurologiczne – tzw. pląsawica. Gorączka reumatyczna może uszkodzić zastawki serca i stawy.

Ostre zapalenie kłębuszków nerkowych to kolejne groźne powikłanie, które pojawia się po paciorkowcowym zakażeniu skóry albo gardła. Jakie sygnały powinny Cię zaniepokoić? Obrzęki (głównie na twarzy), ciemny mocz (zabarwiony krwinkami czerwonymi) oraz nadciśnienie tętnicze (5).

Co lekarz wyczyta z wyników ASO?

Interpretację wyniku badania ASO powierz specjaliście. Tylko lekarz wyciągnie z nich odpowiednie wnioski i skieruje Cię na dodatkowe badania. Na podstawie stężenia przeciwciał ASO określi, czy dotknęły Cię powikłania po zakażeniu paciorkowcem. Ustali też, czy nie cierpisz na inne schorzenia (o innej etiologii), które dają podobne objawy.

Układ odpornościowy produkuje przeciwciała ASO zwykle od 1 do 4 tygodni od momentu zakażenia bakterią. Najwyższy poziom ASO notuje się z reguły w 4-6 tygodniu od wystąpienia zakażenia (6). Jeśli masz skierowanie na badanie ASO, powinnaś uzbroić się w cierpliwość, ponieważ na ogół test powtarza się kilka razy. W ten sposób lekarz sprawdza, jak zmienia się poziom ASO w danym okresie. Kiedy wyniki kolejnych badań wskazują, że stężenie przeciwciał antystreptolizynowych rośnie, prawdopodobnie uległaś zakażeniu paciorkowcem grupy A, które wciąż trwa (7). Gdy wysoki poziom przeciwciał ASO stopniowo obniża się, to znak, że zakażenie ustępuje. Warto zaznaczyć, że czułość kliniczna badania mieści się w przedziale od 50 do 80 procent (8).

Co wykrywa badanie ASO?

Na podstawie wyników ASO można z dużym prawdopodobieństwem stwierdzić, że przebyłaś zakażenie paciorkowcami grupy A. Niektóre infekcje przebiegają bezobjawowo – dlatego możesz o nich nie wiedzieć. Czasem jednak prowadzą do groźnych powikłań. Test ASO pozwala ustalić, czy dolegliwości, które Ci doskwierają, mają popaciorkowcową etiologię.

1. Leon Jabłoński (red), Podstawy Mikrobiologii Lekarskiej, PZWL, Warszawa 1979, s. 210-211
2. Eligia Szewczyk, Diagnostyka bakteriologiczna, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007, s. 29-33
3. Wydawnictwo Przegląd Lekarski, http://www.wple.net/plek/numery_2009/numer-1-2-2009/76-77.pdf, dostęp: 22.01.2016
4. Jw.
5. Jw.
6. Jw.
7. Medycyna Praktyczna, http://zapytajlekarza.mp.pl/lista/show.html?id=75066, dostęp: 22.01.2016
8. Wydawnictwo Przegląd Lekarski, jw.

(Visited 12 664 times, 1 visits today)

Oceń artykuł:

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Komentarze