Achalazja – najczęściej rozpoznawana choroba przełyku

Problemy z przełykaniem - zbadaj czy to nie achalazja

jak rozpoznać choroby przełyku?

© Depositphotos.com

Achalazja to choroba, będąca skutkiem zaburzeń działania przełyku. Jej rozpoznanie może być trudne m.in. ze względu na niejednoznaczne objawy. Kiedy problem z przełykaniem pokarmu jest powodem do niepokoju? Jakie są metody leczenia achalazji?

 

Czym jest achalazja?

Achalazja to choroba polegająca na zaburzeniu motoryki przełyku. Przyczyną choroby jest wzmożone napięcie spoczynkowe i zaburzony odruch rozkurczu dolnego zwieracza przełyku (LES – ang. lower esophageal sphincter). Skutkiem tych zmian chorobowych jest zbyt długie zaleganie pokarmu, powstawanie stanów zapalnych a w kolejnym etapie choroby – poszerzenie przełyku (2). Achalazja – zwana też kurczem wpustu – jest chorobą rzadką. Szacuje się, że dolegliwość ta dotyczy ok. 1 na 100 tys. osób. Choroba występuje zarówno u kobiet, jak i mężczyzn, dotyka także dzieci. Pierwsze objawy pojawiają się zazwyczaj u pacjentów w wieku powyżej 30 lat (1).

Przyczyny i czynniki ryzyka pojawienia się choroby nie zostały do końca zbadane. Przyjmuje się, że wśród czynników, mogących wpływać na rozwój zaburzenia kluczową rolę odgrywają predyspozycje genetyczne. Pod uwagę bierze się też czynniki autoimmunologiczne, środowiskowe oraz infekcyjne – te ostatnie nie znalazły jednak jeszcze potwierdzenia w badaniach (1, 2).

 

Objawy achalazji przełyku

Choroba rozwija się stopniowo i początkowo może nie dawać żadnych objawów. Zaleganie i cofanie się pokarmu do przełyku oraz uczucie pieczenia w mostku bywają przez większość chorych mylnie uznawane za objawy zgagi. Z tego powodu duża część pacjentów z achalazją jest diagnozowana w późnym stadium choroby (3). Wraz z rozwojem symptomów, początkowe problemy z przełykaniem (tzw. dysfagia) mogą się nasilać i prowadzić do coraz poważniejszych dolegliwości.

Do najważniejszych objawów achalazji zalicza się (3, 4):

  • dysfagię – czyli trudności w przełykaniu pokarmów stałych i płynnych,
  • uczucie „przeszkody w gardle”,
  • cofanie się treści pokarmowej do przełyku,
  • zachłystywanie się pokarmem,
  • uczucie pieczenia w mostku,
  • zapalenie błony śluzowej przełyku,
  • powikłania oddechowe – zachłystowe zapalenie płuc.

Przy regularnym doświadczaniu któregokolwiek z powyższych symptomów należy rozważyć konsultację z lekarzem. Objawy mogą się też nasilać, jeśli spożywamy ostatni posiłek w krótkim okresie czasu przed spoczynkiem (4). Niepokojącym objawem jest także utrata wagi, będąca naturalnym skutkiem problemów z przełykaniem pokarmu.

 

Jak wygląda leczenie?

W celu prawidłowego zdiagnozowania choroby wykonuje się manometrię (pomiar napięcia zwieraczy przełyku) oraz badanie endoskopowe i radiologiczne przełyku. Wybór metody leczenia zależy m.in. od stopnia zaawansowania choroby. Leczenie może być objawowe, farmakologiczne lub chirurgiczne – uważane obecnie za najbardziej skuteczne (3).

 

Metody leczenia achalazji:

  • Leczenie objawowe, ułatwiające codzienne funkcjonowanie pacjenta, obejmuje zazwyczaj zmianę diety i czasu spożywania posiłków. Zaleca się przede wszystkim ograniczenie pokarmów trudnych do przełykania. Pokarmy stałe zamieniamy na posiłki rozdrobnione lub płynne. Wskazana jest też zmiana pozycji w trakcie snu – np. wyższe ułożenie wezgłowia – w celu uniknięcia zachłyśnięcia treścią pokarmową (1).
  • Leczenie farmakologiczne – czyli stosowanie leków rozkurczowych (tu np. blokery kanału wapniowego), ułatwiających przełykanie pokarmu. Ten typ leczenia może dawać tymczasową poprawę, ale jest rzadko stosowany ze względu na niską skuteczność oraz częste efekty uboczne (2).
  • Leczenie endoskopowe – czyli wstrzyknięcie toksyny botulinowej (botoks) do dolnego zwieracza przełyku lub przeprowadzenie zabiegu poszerzania przełyku. Przy wyborze pierwszej metody (iniekcje), efekt zabiegu utrzymuje się przez ok. 3 miesiące. Efekt endoskopowego poszerzania przełyku balonem utrzymuje się z kolei przez ok. 6 miesięcy (4).
  • Leczenie chirurgiczne – to ostatnia z metod, uważana obecnie za najbardziej skuteczną. Zabieg chirurgiczny (miotomia Hellera) polega na wykonaniu kilku podłużnych cięć na mięśniówce przełyku i kilku krótszych nacięć na żołądku. Zabieg wykonuje się techniką laparoskopową a jego skuteczność ocenia się na ok. 90-95% (2).

 

(1) Małecka-Panas E, Talar-Wojnarowska R, Fyderek K. Achalazja. https://gastrologia.mp.pl/choroby/przelyk/50590,achalazja Dostęp: 26.03.2018

(2) Jarzębicka D, Sieczkowska J, Kierkuś J. et al. Achalazja przełyku u dzieci. Postępy Nauk Medycznych. 2016;4:241-245

(3) Tarnowski W. Łagodne choroby przełyku leczone chirurgicznie. Postępy Nauk Medycznych.  2009;3:173-179

(4) Achalasia: What You Should Know. https://www.webmd.com/digestive-disorders/achalasia-what-to-know#1 Dostęp: 26.03.2018

(Visited 21 times, 1 visits today)

Oceń artykuł:

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Komentarze