Ziemniaki – odmiany ziemniaków i ich wartości odżywcze

Poznaj zalety ziemniaków

© Depositphotos.com

Ziemniaki, choć należą do najczęściej wykorzystywanych warzyw w polskiej kuchni, traktuje się „po macoszemu”. Uważa się je za niezbędny, lecz bezwartościowy dodatek do obiadu – zupełnie niesłusznie. Wbrew pozorom stanowią bogactwo witamin, minerałów i nie są bardzo kaloryczne. Jakie zalety kryją się w różnych odmianach ziemniaków i w jaki sposób je przygotowywać, by nie straciły swych wartości odżywczych?

Odmiany i typy ziemniaków

Zastanawiasz się nad wyborem rodzaju ziemniaków, kiedy jesteś na zakupach? Niewiele osób zwraca uwagę na szczegóły, tymczasem typ może wiele powiedzieć o tym szczególnym warzywie. Z typu A – czyli ziemniaka twardego, który nie rozpada się i zachowuje formę – przygotujesz pyszną sałatkę albo ziemniaki grillowane. Typ B – ziemniak średnio twardy – jest nieco bardziej kruchy: idealny do przyrządzania frytek, placków, znakomity dodatek do zupy (pokrojony w kostkę). Typu C – bardzo kruchego, mączystego – używa się do farszów, klusek albo purée. Wyodrębnia się następujące odmiany ziemniaków: późne, średniopóźne, średniowczesne i wczesne.

Na targu warto przyjrzeć się bulwie ziemniaka – lepiej nie kupować okazów uszkodzonych, nadgniłych, a także zzieleniałych czy skiełkowanych. Powinnaś wybierać ziemniaki o gładkiej skórce, jednolitym kolorze miąższu oraz płytkich „oczkach”.

Wartości odżywcze ziemniaków

Ziemniaki nie są ciężkostrawne, a związki, które znajdują się w ich składzie, organizm może łatwo przyswajać. Wśród ich zalet na pierwszym miejscu wymienia się stosunkowo wysoką zawartość potasu, który reguluje ciśnienie krwi. To warzywa bogate w magnez, który korzystnie wpływa na przemianę materii, stan kości i zębów, pomaga znosić sytuacje stresowe. Wbrew pozorom nie ma w nich sporej „porcji” kalorii – tylko 60–87 kcal na 100 g(1). Zawierają też 10-25 procent skrobi(2), która jest istotnym źródłem energii. Są niemal pozbawione lipidów (0,1 procent tłuszczu w składzie(3)). Wiele gatunków ziemniaków to idealny dodatek do mięs – nie tylko ze względu na walory smakowe, ale przede wszystkim z powodu właściwości zasadotwórczych (stanowią przeciwwagę dla kwasotwórczych właściwości mięsa).

ziemniakach znajdziesz dużą dawkę witaminy C, niektóre gatunki wyróżniają się też pewną zawartością witamin A i z grupy B. W składzie mają wapń, żelazo i fosfor. Są źródłem cennego błonnika, który poprawia perystaltykę jelit, wspomaga trawienie i ogranicza wchłanianie cholesterolu przez organizm.

Jak właściwie przyrządzać ziemniaki?

Wartości odżywcze ziemniaków młodych i starych nieco się różnią – te pierwsze zawierają mniej kalorii i większą dawkę witaminy C. Stare ziemniaki natomiast są bogatsze w niektóre minerały (fosfor, potas) i witaminy (B1 i B6)(4).

Składniki odżywcze, które kryje w sobie bulwa ziemniaczana, nie rozkładają się w sposób jednakowy. Największe bogactwo witamin i minerałów znajdziesz pod skórą, więc staraj się obierać je jak najcieniej lub przyrządzać je razem ze skórką. Nie powinnaś ich długo gotować, należy serwować je od razu po odcedzeniu, ponieważ witaminy, które zawierają, rozpuszczają się w wodzie (C, z grupy B) (5). Z tej samej przyczyny nie zaleca się obierać ich wcześniej i zostawiać w garnku z wodą np. do następnego dnia. Do gotowania używaj niedużej ilości osolonej wody, a najlepiej przyrządzaj ziemniaki gotowane na parze – w ten sposób ocalisz najwięcej cennych składników odżywczych. Warzywa możesz również piec, spróbuj jednak unikać smażenia, które istotnie podwyższa kaloryczność potraw i prowadzi do dużych strat witaminy C.

Poznaj zalety ziemniaków

Niedoceniane ziemniaki, które bardzo często pojawiają się na naszych stołach, kryją w sobie wiele cennych składników odżywczych. Znajdziesz w nich minerały, witaminy i dobroczynny błonnik. Naucz się przyrządzać je we właściwy sposób – dzięki temu ziemniaki zachowają jak najwięcej wartości odżywczych.

1. Medycyna Praktyczna, http://dieta.mp.pl/zasady/show.html?id=67297
2. Medycyna Praktyczna, http://dieta.mp.pl/zasady/show.html?id=68205
3. Zdzisław E. Sikorski (red.), Chemiczne i funkcjonalne właściwości składników żywności, Wydawnictwa Naukowo-Techniczne, Warszawa 1996, s. 481-482
4. Medycyna Praktyczna, http://dieta.mp.pl/zasady/show.html?id=67297

5. Jw.



Użytkownicy trafili tutaj szukając: klute ziemniaki

Opublikowane przez adamed expert. Data publikacji:

Zobacz także